راهکارهاي توسعه و گسترش نفوذ بیمه عمر در صنعت بیمۀ کشور

فصل اول: چرا بيمه عمر مهم است؟
1-2 . بيمه عمر و جايگاه آن در اقتصاد کشورها
بيمه عمر با توجه به ويژگيهاي خاص آن مي تواند در فعال نمودن بازار سرمايه نقش اساسي ايفاء نمايد . ذخائر رياضي تجميع شده در شرکتهاي بيمه عمر مي توانند باعث فعاليتهاي اقتصادي سودآور گردند . از آنجا که در بيمه عمر معمولاً فاصله زماني قابل توجهي بين زمان دريافت حق بيمه توسط شرکتهاي بيمه عمر و زمان پرداخت خسارت وجود دارد، ذخائر رياضي قابل ملاحظه اي در را بطه با هر قرارداد تشکيل مي شود که شرکت بيمه با استفاده بهينه از آنها مي تواند بازار سرمايه را فعال نموده و نقش جدي تري در فعاليتهاي سرمايه گذ اري داشته باشد که به نوبه خود باعث افزايش اشتغال و رشد اقتصادي است . تأثير رشد بيمه هاي عمر در اقتصاد بحدي است که بسياري از تحقيقات کاربردي به يک رابطه يک به يک بين آن و توسعه و رشد اقتصادي با ضرايب معناداري بالا دست يافته اند.
از طرفي ديگر وجود تخفيف هاي مالياتي در سرمايه بيمه عمر در مقابل مالياتهاي نسبتاً بالا بر ارث و ميراث مي تواند مشوق خوبي براي خانوارها باشد تا با تخصيص بخشي از درآمد خود به تقاضاي بيمه عمر، سرمايه قابل تو جهي براي خانواده خود باقي بگذارند . بيمه هاي عمر آرامش اجتماعي را براي جامعه و امنيت اقتصادي و رونق بازارهاي مالي را براي اقتصاد يک کشور به همراه دارند . در سطح جامعه، بيمه گذار بيمه عمر در مقابل پرداخت مبلغي به عنوان حق بيمه، دريافت مبل غي که سرمايه بيمه مي باشد را در آينده تضمين مي کند . شرکتهاي بيمه با در دست داشتن منبع قابل توجهي از اندوخته رياضي خو د مي توانند در بخش هاي مختلفي که به پويايي اقتصاد منجر مي شود، سرمايه گذاري کنند. اين بخش ها شامل پروژه هاي عمراني و بازارهاي مالي مي باشند .
صنعت بيمه جهان، با رشدي حدود 10 % از سال 1950 به توسعه خود ادامه داده است که از رشد اقتصادي ميانگين کشورها بطور قابل ملاحظه اي فزوني د ارد.
(1991،UNCTAD). قسمت عمده اين توسعه در صنعت بيمه به رشد ، بيمه عمر در جهان مربوط مي شود . ميزان حق بيمه دريافتي صنعت بيمه عمر از حدود 2.1 درصد GDP جهان در سال 1984 به 4.2 درصد در سال 1996 و به 4.41 درصد در سال 2007 افزايش يافته است.( سالهاي Swiss Re: Sigma )
در سال 2008 حق بيمه سرانه جهان 634 دلار بوده است در حاليکه از اين ميزان 370 دلار آن مربوط به بيمه عمر و مابقي 264 دلار آن به بقيه فعاليتهاي بيمه اي غير بيمه عمر مربوط مي شود . به عبارت ديگر حدود 59 درصد کل فعاليت صنعت بيمه به بيمه عمر مربوط مي شود . در اين سال ضريب نفوذ بيمه حدود 7.1 در صد است که 4.1 درصد آن مربوط به بيمه عمر و 2.9 درصد آن مربوط به غير بيمه مي باشد. ( 2009،Sigma . No 8 )
حق بيمه صنعت بيمه در جهان (ميليون دلار)
سالبيمه غير عمربيمه عمرجمعدرصد غير عمردرصد عمرجمع
1984281،500216،500498،0005743100
1988555،100615،9001،171،0004753100
1998891،1121،264،1562،155،2684159100
20061،549،1002،125،8913،674،8924159100
20071،667،7802،393،0894،060،8704159100
Swiss Re: Sigma, 1985, 86, 99 & 2008

ضريب نفوذ بيمه در کشور ما حدود 1,3 درصد است که سهم بيمه زندگي کمتر از 6,5 درصد کل بازار بيمه است . يعني ضريب نفوذ بيمه عمر حدود 0,1 درصد مي باشد. همچنين، حق بيمه سرانه بيمه عمر در جهان در سال 2008 ، حدود 370 دلار بوده که اين رقم براي کشور ما کمتر از 4 دلار است.
وضعيت بازار بيمه در ايران و دنيا 2007
(ارقام به USD)
جدول بيمه عمر


فصل دوم: بررسي تاثير عوامل اقتصادي-اجتماعي و روانشناختي - جمعيتي روي تقاضاي بيمه عمر در ايران

مروري بر جامعه آماري و داده هاي تحقيق
مروري بر جامعه آماري و داده هاي تحقيق مجموعه داده-هاي مورد استفاده در اين مطالعه شامل تعدادي از عوامل، اقتصادي، اجتماعي، روانشناختي و جمعيتي موثر بر تقاضاي بيمه عمر است که اين عوامل بر مبناي مطالعات انجام شده قبلي در دنيا بعلاوه يک سري ديگر از عواملي که مختص شرايط ايران مي-باشند، انتخاب شده-اند.
جامعه آماري مطالعه حاضر با توجه به عنوان تحقيق بررسي عوامل تاثيرگذار بر بيمه عمر در کشور است، جامعه ايرانيان مي-باشد. براي انجام مطالعه حاضر نمونه-اي از جامعه مذکور انتخاب شده است. نمونه مذکور بصورت تصادفي و از داخل چندين خوشه در دسترس در استانهاي تهران، مازندران، آذربايجان شرقي انتخاب شده است.
عوامل موثر بر تقاضاي بيمه عمر، متغيرهاي مربوط به اين عوامل را دو گروه اصلي اقتصادي-اجتماعي (Socioeconomics) و روانشناختي (Psychographic) تقسيم بندي کرده ايم. اطلاعات عوامل موثر فوق الذکر بوسيله 73 شاخص که بر مبناي عوامل اقتصادي-اجتماعي و روانشناختي طراحي گرديده-اند از طريق پرسشنامه مطالعه از نمونه جمع-آوري گرديده است.
متغيرهاي جمع-آوري شده بعد از پالايش و دسته بندي پرسشنامه-ها که اطلاعات 372 فقره از آنها که کامل بودند توسط نرم افزار آماري SPSS جهت آزمونهاي آماري به کار گرفته شده-اند.
نتايج MCA
  1. اعتقاد به اينکه فرد تا 65 سالگي دچار بيماري حادي شود بيشترين تاثير را بر تقاضاي بيمه عمر دارد .
  2. سن فرد دومين عامل تاثير گذار بر تقاضاي بيمه عمر بر مبنا اطلاعات موجود و تحليل MCA مي-باشد .
  3. ساير متغيرهاي تاثيرگذار به ترتيب اثر گذاري عبارتند از اعتقاد به ارث گذاشتن براي فرزندان، قيمت بيمه عمر به عنوان يک متغير مهم در تصميم-گيري براي خريد، رعايت اصول اعتقادي و مذهبي و عضويت در صندوق بازنشستگي و در نهايت اشتغال همسر.

نتايج مدل لوجيت و پروبيت :
  1. پيش بيني فرد از سلامتي خود يک رابطه منفي معني دار از منظر آماري با احتمال خريد بيمه عمر توسط فرد دارد . بعبارتي افراد اگر بر اين اعتقاد باشند از سلامتي برخوردار ميباشند، احتمال خريد بيمه عمر توسط آنها کاهش مييابد.
  2. قيمت بيمه عمر به عنوان يک متغير مهم در تصميم گيري در بين خريداران بيمه عمر ميباشد . بر مبناي اطلاعات نمونه افرادي که اقدام به خريد بيمه عمر نموده اند اظهار نموده اند که قيمت بيمه عمر يک عامل مهم در تصميم گيري بوده است. از آنجا که سوال پرسشنامه درجه اهميت قيمت بيمه عمر در تصميم گيري براي خريد بيمه عمر سوال شده است، مشاهده ميشود که اهميت اين عامل با يک رابطه معني دار مثبت در مدل برآورد شده است .
  3. نحوه آشنايي افراد با بيمه عمر که يک متغير اسمي ميباشد بر مبناي سوال مربوطه در پرسشنامه با حرکت از اطلاع از طريق دوستان به سمت تبليغات شرکتهاي بيمه رابطه منفي با خريد بيمه عمر دارد. در سوال مربوطه گزينه اول آشنايي از طريق دوستان، دوم آشنايي از طريق راديو و تلويزيون، از طريق روزنامه ها و نشريات، از طريق ت بليغات شرکتهاي بيمه و ساير بوده است که نشان ميدهد هر چه به سمت تبليغات شرکت هاي بيمه در طيف فوق حرکت ميکنيم احتمال خريد بيمه عمر کاهش مييابد و برعکس اطلاع يافتن از طريق دوستان ميتواند به افزايش احتمال خريد کمک نمايد. پيام ضمني اين موضوع عدم موفقيت شرکتهاي بيمه در معرفي مناسب و جذب بيمه گزاران از طريق تبليغات خود ميباشد و اينکه توصيه دوستان و اطرافيان موثرتر از ديگر شيوه هاي اشاره شده در زمينه آشن ايي با بيمه عمر براي جذب مشتري مي -تواند باشد.
  4. اينکه افراد اعتقاد به باقي گذاشتن ارثي براي بازماندگان باش ند، رابطه مثبتي با احتمال خريد بيمه عمر دارد .
  5. انتظارات تورمي افراد تاثير منفي بر خريد بيم ه عمر دارد . بعبارتي افراد با اين احتمال که در آينده سطح عمومي قيمتها افزايش خواهد يافت و تورم موج ود روند صعودي به خود خواهد گرفت، کمتر به تقاضاي بيمه عمر متمايل مي -شوند.
  6. در مقابل اثر منفي انتظارات تورمي، خوشبيني اقتصادي افراد ، به عبارتي اعتقاد به بهبود اوضاع اقتصادي در آينده تاثير مثبتي روي تقاضاي بيمه عمر دارد.
  7. نوع اشتغال فرد يعني اشتغال در بخش دولتي و خصوصي يک رابطه منفي و البته غير معني دار از نظر آماري روي تقاضاي بيمه عمر دارد . بعبارتي افرادي که در بخش غير دولتي شاغل هستند کمتر تمايل به تقاضاي بيمه عمر دارند .
  8. . ريسک گريزي فرد بر مبناي ارزيابي خود فرد تاثير منفي روي احتمال خريد بيمه عمر توسط فرد را با توجه به اطلاعات نمونه به نمايش ميگذارد . بدين معني که هرچقدر افراد ريسک گريزتر باشند تمايل کمتري به خريد بيمه عمر خواهند داشت که از نظر آماري تاثير اين عامل معنادار نيز ميباشد . نتيجه ضمني اين موضوع احتمال زياد تقاضاي بيمه عمر توسط افراد با ريسک گريزي پايين ميباشد که ميتواند موجب بروز انتخاب نامساعد در بازار بيمه عمر گردد . به عبارت ديگر در شرايط موجود بيمه عمر خود يک محصول ريسکي به حساب مي آيد نه اينکه يک محصول که ريسک را مديريت کند . توجيه اين امر با توجه به ابهام در ميزان واقعي سرمايه بيمه به دليل وجود تورم منطقي به نظر ميرسد .
  9. عضويت فرد در صندوق بازنشستگي محل کار رابطه مثبتي با احتمال تقاضاي بيمه عمر توسط فرد دارد که اين موضوع با توجه به اينکه صندوقهاي بازنشستگي بعنوان جانشيني براي بيمه عمر ميتوانند تلقي گردند، با انتظار محققين از تاثير گذاري منفي اين عامل روي خريد بيمه عمردر تضاد است.
  10. سن فرد به عنوان يک عامل مثبت تاثير گذار در احتمال خريد بيمه عمر است. بعبارت ديگر با افزايش سن فرد احتمال تقاضاي بيمه عمر افزايش مييابد.
  11. نکته غير قابل انتظار رابطه مثبت بين اشتغال همسر فرد و تقاضاي بيمه عمر است که افرادي که همسران آنها شاغل ميباشند با احتمال بيشتري متقاضي خريد بيمه عمر خواهند بود. توجيه اين نتيجه بدين صورت است که درآمد چنين خانوارهايي افزايش يافته و در نتيجه تقاضاي بيمه عمر را افزايش ميدهد.
  12. مطالعه روزنامه ونشريات تاثير مثبت و معناداري روي تقاضاي بيمه عمر دارد. بر مبناي اطلاعات نمونه افرادي که اهل مطالعه هستند با احتمال بيشتر متقاضي خريد بيمه عمر خواهند بود.


فصل سوم: بررسي دلايل عدم رشد بيمه عمر در کشور و ارائه راهکارهاي توسعه آن

  • 3-1.مقدمه
  • 3-2.دلايل عدم رشد بيمه هاي عمر در کشور
  • 3-2-1.عوامل ساختاري
  • 3-2-2.عوامل اقتصادي
  • 3-2-3.عوامل فرهنگي آموزشي و اجتماعي:
  • 3-2-4عوامل مربوط به شرکتهاي بيمه
  • 3-2-5عوامل مربوط به دولت و سياست گذاري
  • 3-3راهکارهاي توسعه بيمه هاي عمر

3-2-1.عوامل ساختاري
  • يکي از مهمترين مشکلات ساختاري کشورهاي جهان سوم نظير ايران اين است که اختلافات طبقاتي زيادي بين دهکهاي جامعه وجود دارد واکثريت جامعه در سطح افراد کم درآمد و يا به عبارتي نسبتاً فقير هستند و د رصد بسيار کمي ثروتمند و مرفه و درصد کمي نيز در سطح متوسط قرار دارند . علت اين امر توزيع نامطلوب است و اين افراد ثروتمند هستند که با وجود اينکه درصد کمي از جامعه را تشکيل ميدهند ، از درصد بالايي از منابع و ثر وت جامعه بهره ميبرند. بنابراين با وجود تورم که مشکل دائمي کشور ماست و درآمد پايين مردم، اين تعداد زياد افراد به سختي نيازهاي اوليه ي زندگي خود را تأمين کرده و سهمي از درآمدشان براي پس انداز کردن باقي نميماند که بتوانند بر اي خود بيمه ي عمر خريداري کنند . افراد ثروتمند نيز که به دنبال کسب سود بيشتر هستند به علت وجود تورم و تنزل مستمر ارزش پول ترجيح ميدهند ثروت و درآمد خود به در طرحهاي سرمايه گذاري کوتاه مدت که هم مطمئنتر هستند و هم سريعتر به سود ميرسند، اختصاص دهند
  • وجود بيمه هاي تأمين اجتماعي کافي ولي در عين حال غير اقتصادي براي کارگران و کارمندان نيز ميتواند اثري نامطلوب بر توسعه ي بيمه هاي عمر در کشور ما داشته باشد. اگر چه وجود بيمه هاي تأمين اجتماعي امري لازم و ضروري است و جزء وظايف دولت به شمار ميرود و دولت نبايد در امور آن کوتاهي کند، ساختار کاملاً دولتي بيمه هاي تأمين اجتماعي و بازنشستگي که امروزه در دنيا در زمره ي نظامهاي سنتي به شماره ميرود و کشورهاي ک مي از آن استفاده ميکنند از موانعي را بوجود مي آورد . در نظام دولتي سازمانهاي تأمين اجتماعي و بازنشستگي ايران سرمايه -ي نسبتاً خوبي پس از بازنشسته شدن کارمندان دولت و کارگران در کنار مستمري به آنها تعلق ميگيرد، حتي در بسياري از موارد اين مستمريها از آنچه کارمندان در زمان خدمت خود به عنوان حقوق دريافت ميکرد بيشتر ميباشد که اين شيوه فقط در کشور ما مرسوم است، لذا بيشتر افراد به فکر خريد بيمه -ي عمر نمي افتند
  • يکي ديگر از موانع اصلي رشد بيمه در ايران که در مورد بيمه ي عمر نيز صدق ميکند اين است که بازار بيمه ايران به نوعي در انحصار کامل دو لت است زيرا نه تنها تعيين تعرفه هاي حق بيمه در اختيار شوراي عالي بيمه در بيمه مرکزي ايران صورت ميگيرد و شرکتها مجبورند در نرخ حق بيمه ها از دولت تبع يت کنند بلکه سهامدار اصلي چند شرکتي که سهم عمده ي بازار بيمه را در اختيار دارند (شرکت-هاي بيمه ايران ،آسيا ، البرز ،دانا ) دولت بوده و ساير شرکتهاي خصوصي نيز درصد کمي (حدود 25 %) از فعاليتهاي بيمه اي را بر عهده دارند . بنابراين هيچ رقابتي بين شرکتهاي بيمه اي چه در نرخ حق بيمه ها و چ ه در نرخ حق بيمه ها و چه در وسعت فعاليتها و رشد و توسعه ي شرکتها و جذب مشتريان وجود ندارند و آنها بازار را بين خود تقسيم کرده اند . در چنين بازاري که هيچ گونه رقابتي براي جذب مشتري و ارائه خدمات بهتر بين شرکتها وجود ندارد

3-2-2. عوامل اقتصادي
  • تورم: وجود تورم پايدار در اقتصاد ايران منجر به کاهش ارزش سرمايه بيمه گرديده و قدرت خريد آن را مي کاهد و لذا قراردادهاي بلند مدت بيمه عمر را متزلزل و نااستوار ميسازد.
  • بيکاري و فقر: مشکل بيکاري که يکي از معضلات جامعه ايران است و فقر ناشي از ترکيب دو عامل سطح نازل توليد سرانه و عدم تعادل چشمگير در توزيع درآمد عوامل ديگري هستند که در عدم توسعه ي بيمه ي عمر در ايران مؤثرند
  • سطح پايين درآمد: عامل ديگري که با مورد قبلي نيز در ارتباط است سطح پايين درآمد ميباشد. بين سطح درآمد و تقاضا براي بيمه ي عمر رابطه ي مستقيمي وجود دارد. کاهش قدرت خريد و محدوديت درآمد مانع خريد بيمه ميشود. مردم در وهله ي اول نيازهاي ضروري خود را تأمين ميکنند و بودجه هاي اضافي را به ساير هزينه ها و پس انداز کردن اختصاص ميدهند. يک تحقيق نشان ميدهد که کشش درآمدي سرانه بيمه زندگي نسبت به درآمد سرانه 1,57 ميباشد. لذا با توجه به کشش درآمدي سرانه، بيمه ي عمر از نظر اقتصادي يک کالاي لوکس است و با افزايش درآمد سهم حق بيمه ي زندگي به شدت افزايش مييابد که اين نتيجه را در پي دارد: بيمه عمر به درآمد سرانه وابسته است و به دنبال افزايش درآمد استقبال از بيمه عمر نيز بيشتر ميشود.
  • بار تکفل بالا : بين بار تکفل و ميزان تقاضا براي بيمه -ي زندگي نيز در شرايط عادي ارتباط مستقيم وجود دارد، در صورتي که اين رابطه در مورد ايران بر عکس ميباشد . در کشورهاي توسعه يافته با افزايش تعداد افراد تحت تکفل، سرپرست خا نواده ضرورت بيشتري براي خريد بيمه احساس ميکند تا آينده افراد خانواده ر ا از خطر بي سرپرست شدن و پيامدهاي ديگر مصون بدارد . اما در ايران به دليل عدم شناخت کافي از بيمه عمر و اينکه در نتيجه ي افزايش تعداد افراد تحت تکفل تأمين نيازهاي تمام افراد خانواده دشوارتر شده، ضرورت زيادي براي خريد بيمه عمر احساس نميشود . با افزايش تعداد فرزندان سرپرست خانواده بيشتر به فکر تأمين نيازهاي مصرفي و ضروري روزمره آنها بوده و بيمه ي عمر براي آنها به عنوان يک کالاي لوکس ميگردد .
  • قابل رقابت نبودن بيمه هاي عمر سنتي با ساير فعاليتهاي سرمايه گذاري : شکل اقتصادي ديگر در رابطه با بيمه ي عمر اين است که سود پرداختي شرکتهاي بيمه در قالب سرمايه هاي عمر حتي در مقايسه با سود بانکي در قراردادهاي بيمه عمر سنتي کمتر است. زيرا زمينه هايي که شرکتهاي بيمه به اجبار دولت براي سرمايه گذاري انتخاب ميکنند بازدة مناسبي ندارند. در حالي که نظام بانکي در مقايسه با بيمه پيشرفتهاي قابل ملاحظه اي کرده و در بين مردم شناخته شده و قابل اعتماد است و بالاتر بودن نرخ سود بانکها نسبت به سود محاسبه شده در سرمايه هاي بيمه باعث ميشود که پس انداز يا سرمايه گذاري در بانکها براي مردم جذابتر و قابل توجه تر باشد.
    در نمودار شماره (6-1)، سود سرمايه گذاري اصل وفرع در بانک 13 درصد در نظر گرفته شده است. اين نرخ از طريق يک ميانگين وزني سود سرمايه گذاري بلند مدت اصل سرمايه و سود سرمايه گذاري کوتاه مدت سود (فرع ) محاسبه شده است. براي محاسبه عوايد بيمه عمر ، فرض شده است که احتمال فوت به دليل حادثه 30 در صد کل آمارفوتي ها را تشکيل مي دهد . در صورت فوت به علت حادثه جمع سرمايه بيمه فوت به هر علت و فوت به علت حادثه به بيمه شده پرداخت مي گردد . احتمال پرداخت سرمايه امراض خاص توسط شرکت بيمه ده درصد در نظر گرفته شده است. نمودار نشان مي دهد که عوايد بيمه عمر تا سن 48 سالگي فرد (به مدت 15 سال) به صورت جزئي از عوايد سرمايه گذاري در بانک بهتر است، اما پس از آن عوايد سرمايه گذاري در بانک به طور فزاينده اي از عوايد سرمايه گذاري در بانک پيشي مي گيرد .
    به عنوان مثال در سن 47 سالگي فرد عوايد بيمه عمر 20،757،683 تومان و عوايد سرمايه گذاري در بانک 19،641،065 تومان است، در حاليکه در پايان دوره و درسن 54 سالگي فرد ، عوايد سرمايه گذاري در بانک 94،471،077 تومان و عوايد بيمه عمر 64،539،344 تومان مي باشد که تفاوت قابل توجهي را نشان مي دهد.
    نمودار

    نمودار شماره (6-2) سرمايه گذاري در بيمه عمر و پس انداز را با يک سرمايه گذاري بلندمدت با نرخ 17 درصد مقايسه مي کند. همانگونه که شکل نشان مي دهد تا پس از 10 سال از انعقاد قرار داد، عوايد پروژه سرمايه گذاري در بيمه عمر به صورت جزئي از سرمايه گذاري بلند مدت پيشي گرفته است . اما پس از آن عوايد سرمايه گذاري بلند مدت به ميزان فاحشي از قرار داد بيمه عمر بيشتر است. به عنوان مثال عوايد بيمه عمر در سن 41 سالگي فرد 5،956،443 تومان و عوايد سرمايه گذاري بلند مدت در سن مذکور 5،068،193 تومان مي باشد که عوايد بيمه عمر اندکي بيش از آن است در حاليکه در سال پاياني عوايد سرمايه گذاري بلند مدت حدود 161 ميليون تومان است که با عوايد بيمه عمر در سال مذکور ( حدود 64 ميليون تومان ) تفاوت فاحشي دارد .
    نمودار

    نمودار شماره (6-3)، سرمايه گذاري بلند مدت با سود 16 در صد را با عوايد بيمه عمر مقايسه مي نمايد . در اين نمودار ،در جدول مرگ و مير تعديل کمتري صورت گرفته و سرمايه امراض خاص با احتمال 1 درصد محاسبه شده است. همانگونه که نمودار نشان مي دهد براي تمامي سال ها ،عوايد سرمايه گذاري بلند مدت در سطح بالاتري از سرمايه گذاري در بيمه عمر قرار دارد . در سال پاياني قرار داد (سن 54 سالگي فرد) عوايد سرمايه گذاري بلند مدت حدود 141 ميليون تومان و عوايد بيمه عمر حدود 56 ميليون تومان است که تفاوت قابل توجهي را نشان مي دهد.
    نمودار 6-3.مقايسه بيمه عمر و سرمايه گذاري بلند مدت با شرط نرخ سود ثابت 16 % براي اصل و سود سپرده . احتمال وقوع حادثه 30 % و سر مايه مربوط به آن جمع سرمايه فوت به هر علت و به علت حادثه در نظر گرفته شده است.
    نمودار

    رديفسنحق بيمه ساليانه بيمه عمرمجموع حق بيمه پرداختي بيمه عمرسرمايه بيمه عمر در صورت فوت به هر علتسرمايه بيمه عمر در صورت فوت به علت حادثهسرمايه بيمه امراض خاصارزش بازخريد با نرخ تضميني %15پرداختي ناشي از مرگ با تعديلپرداختي ناشي از امراض خاصپرداختي ناشي از مرگ و امراض خاص تجمعي 1FVGA 1بيمه عمر
    135300,000300,0007,500,00022,500,0002,250,000126,70127,072225,000252,072300,000378,773
    236330,000630,0008,250,00024,750,0002,475,000387,43932,040247,500531,612672,900919,051
    337363,000993,0009,075,00027,225,0002,722,500718,62538,020272,250841,8821,136,4151,560,507
    438399,3001,392,3009,982,50029,947,5002,994,7501,219,94944,397299,475 1,185,7541,712,5632,405,703
    539439,2301,831,53010,980,75032,942,2503,294,2251,834,30953,949329,4231,569,1252,428,716 3,403,434
    640483,1532,314,68312,078,82536,236,4753,623,6482,581,04365,095362,3651,996,5853,318,8944,577,628
    741531,4682,846,15113,286,70839,860,1233,986,0123,482,97378,284398,6012,473,4704,425,3865,956,443
    842584,6153,430,76614,615,37843,846,1354,384,6134,567,97293,771438,4613,005,7025,800,7557,573,674
    943643,0774,073,84316,076,91648,230,7484,823,0755,864,026109,050482,3073,597,0597,510,3389,461,085
    1044707,3844,781,22717,684,60853,053,8235,305,3827,409,066133,926530,5384,261,5239,635,35011,670,589
    1145778,123 5,559,35019,453,06858,359,2055,835,9219,246,143155,805583,5925,000,92012,276,74014,247,063
    1246855,9356,415,28521,398,37564,195,1266,419,51311,423,969191,876641,9515,834,74815,559,98817,258,717
    1347941,5297,356,81423,538,21370,614,6387,000,00013,998,087224,838700,0006,759,58619,641,06520,757,673
    14481,035,6818,392,49525,892,03477,676,1027,000,00017,030,974264,403700,0007,723,98924,713,84424,754,963
    15491,139,2509,531,74528,481,23885,443,7137,000,00020,592,133316,526700,0008,740,51531,019,30829,332,648
    16501,253,17410,784,91931,329,36193,988,0847,000,00024,765,780374,512700,0009,815,02738,857,00034,580,807
    17511,378,49212,163,41134,462,297103,386,8927,000,00029,648,988440,381700,00010,955,40848,599,25140,604,396
    18521,516,34113,679,75237,908,527113,725,5817,000,00035,350,123524,351700,00012,179,75960,708,86947,529,882
    19531,667,97515,347,72741,699,380125,098,1407,000,00041,996,320595,088700,00013,474,84775,761,12455,471,167
    20541,834,77317,182,50045,869,318137,607,954 7,000,000 49,730,033 634,464 700,000 14,809,31194,471,07764,539,344

3-2-3.عوامل فرهنگي آموزشي و اجتماعي :
  • زمينه فرهنگي که بيمه را مخالف قضا و قدر تلقي ميکند و رخدادهاي آينده را قطعي و غير قابل تغيير ميداند، تقديرگرايي که فرد را از هرگونه اقدام عملي دور نگه ميدارد .
  • اکميت ديدگاه کوتاه مدت در سرمايه گذاري، ريسک گريزي سطح پايين و عدم احتياط و دقت و عدم برنامه ريزي براي آينده و فرهنگ کوتاه مدت نگري از عوامل فرهنگي موثر در تقاضاي اندك بيمه عمر در ايران مي -باشد. اين گروه ها به شدت با سرمايه گذاري برخوردار از منافع بلند مدت مثل بيمه هاي عمر بيگانه -اند.
  • کي از بارزترين مشکلات فرهنگي که اغلب کارشناسان به عنوان علت عدم توسع? بيمه ي عمر بر آن صحه ميگذارند، عدم درك مفهوم واقعي بيمه و عدم آگاهي و شناخت از مزاياي بيمه عمر ميباشد .
. مسئله -ي ديگر سطحي بودن دانش بيمه است . تعداد فارغ التحصيلان مقاطع بالا در رشته بيمه اندك است . در ايران مطالعات زيربنايي بيمه عمر تاکنون صورت نگرفته است . به عنوان مثال نه تنها يک جدول مرگ و مير که لازمه ي محاسبات بيمه ي عمر است وجود ندارد بلکه آمار کلي د قيقي از تعداد فوت شدگان در کشور نيز در دسترس نيست. بعد از گذشت سالها از ظهور بيمه ي عمر در ايران، کشور ما از جداول مرگ و مير کشورهاي ديگ ر چون فرانسه با اين همه تفاوت فرهنگي، بهداشتي و امکانات در دسترس در مق ايسه با وضعيت ايران بسيار متفاوت است استفاده ميکنند .
3-2-4.عوامل مربوط به شرکتهاي بيمه :
  • نبود شبکه ي تخصصي گسترده فروش توسط نمايندگيهاي شرکتهاي بيمه و عرضه ي نامناسب محصولات بيمه اي از طرف بيمه گران نيز يکي ديگر از موانع توسعه ي بيمه هاي عمر ميباشد . اصولاً نمايندگان و به عبارتي واسطه ها و دلالان بيمه در رشد بيمه نقش مهمي ايفا ميکنند . (تفاوت بازاربيمه از جهت بازاريابي)
  • نبود رقابت بين شرکتهاي بيمه علاوه بر اين که يک مشکل ساختاري است و در بخش موانع ساختاري ذکر شد به شرکتهاي بيمه نيز مربوط مي -باشد. متأسفانه در ايران به علت اينکه تمامي تعرفه ها توسط شوراي عالي بيمه تعيين شده و به شرکتها اعلام ميشود هيچ جاي رقابتي در بازار براي بيمه گر ان باقي نمانده است و شرکتهاي بيمه هنوز بازار بيمه را درك نکرده و نيازهاي بالقوه آن را نه ميشناسند و نه پاسخگو هستند .
  • عدم وجود تبليغات و بازاريابي گسترده که در دنياي کنوني هر دو از بازوهاي قدرتمند پيشرفت در بازارهاي مالي هستند در توسعه نيافتگي بيمه ي عمر در ايران بسيار مؤثرند
  • يکي ديگر از دلايل در حاشيه ماندن بيمه -هاي عمر در ايران بازاريابي ضعيف بيمه گران و عدم بهره گيري از شيوه هاي نوين جذب مشتري از سوي آنها است.

3-2-5.عوامل مربوط به دولت و سياست گذاري :
از مهمترين معضلات صنعت بيمه در کشور ما نيز وجود سيستم کاملاً دولتي در بخشهاي بيمه اي هم در زمينه ي برنامه ريزي و سياستگذاري و هم در زمينه ي اجرايي ميباشد .
قوانين مربوط به تعيين تعرفه از سوي بيمه مرکزي و همچنين نحوه سرمايه-گذاري ذخاير انباشته در شرکتهاي بيمه از قبيل سرمايه گذاري در اوراق قرضه دولتي با سود پايين باعث بالا رفتن حق بيمه و در نتيجه کم رونقي بيمه عمر ميگردد.

راهکارهاي مربوط به عوامل ساختاري :
- از دلايل ساختاري عدم رشد بيمه -هاي عمر در ايران عدم دسترسي به آمار صحيح و منسجم است که براي رفع اين معضل بايد يک نظام آماري مدون و منظم در صنعت بيمه شکل گيرد. در اين راستا بيمه مرکزي بايد نقش مدير و ارشادگر را داشته باشد و شرکت -هاي بيمه را موظف به توليد و ارائه آمارهاي منظم و دقيق نمايد و اين آمارها توسط بيمه مرکزي جمع آوري، هماهنگ و منظم گرديده و در اختيار همگان قرار گيرد .
- وجود پرداختهاي تأمين اجتماعي بالا که فشار زيادي را به دولت وارد ميکند ميتواند در جهت کاهش تقاضاي بيمه عمر عمل کند . توصيه مي شود دولت به جاي افزايش مستمريها که در مواردي از درآمد شاغلين هم بيشتر است، سياست تشويق و تبليغ بيمه -هاي عمر را پيش گيرد . يعني مردم به جاي دريافت مستمري -هاي سطح بالا از طريق عوايد بيمه -هاي عمر در سنين بالا، معاش خود را تأمين -نمايند.
- از ديگر مشکلات ساختاري بر سر راه تقاضاي بيمه عمر، دولتي بودن و تعرفه-اي بودن اين صنعت است. دولت بايستي با يک برنامه ميان مدت تدريجي صنعت بيمه را از حالت تع رفه-اي خارج نموده و به فضاي رقابتي و مکانيسم بازار نزديک نمايد.
- پيشنهاد ميشود که بيمه مرکزي فرآيند تشکيل شرکتهاي بيمه عمر تخصصي که صرفاً فعاليت-هاي بيمه-اي عمر انجام مي-دهند را تسريع نمايد . زيرا ساختار شرکت -هاي بيمه موجود براي فروش بيمه -هاي اموال و مسئوليت بنا نهاده شده است. براي فروش بهتر بيمه -هاي عمر بايستي مديريت فروش مستقل باشد و فروشنده بيمه عمر بايد انگيزه کافي داشته باشد تا با برخورد مناسب و جذاب بتواند مشتري -هاي انفرادي با درجه ريسک گريزي و شخصيتي متفاوت را جذب نمايد.
- اجازه ورود شرکتهاي خارجي به بازار بيمه عمر به منظور افزايش رقا بت و تسهيل ورود علم و فن مربوطه به کشور و همچنين تشويق فعاليت شرکت -هاي بيمه-اي داخلي در خارج کشور با هدف انتقال علم و تکنولوژي صنعت بيمه عمر به داخل کشور .

1- راهکارهاي مقابله با تورم
  • فروش بيمه هاي عمر با سرمايه صعودي
  • مشارکت بيمه گ ذار در منافع حاصل از سرمايه گ ذاريهاي شرکت بيمه
  • انتخاب جانشين براي سرمايه: به دليل اينکه در بعضي از کشورها مردم به برخي از کالاهاي خاص از خود علاقه نشان ميدهند بيمه گران ترجيح ميدهند که بجاي تحويل سرمايه بيمه بر حسب پول نقد، آن کالاها را جايگزين س رمايه ي مورد نظر نمايند و بدين ترتيب مشتري بيشتري را جذب نمايند . به عنوان نمونه ميتوان طرح بيمه ي نوين در سال 1338 را ذکر کرد که طي قرارداد بيمه-هاي عمر در آن زمان مقرر شده بود که به عنوان سرمايه -ي عمر به بيمه-گذاران در پايان قرارداد منزل مسکوني تحويل داده شود که زمين هاي آ ن در حوالي فرحزاد خريداري شده بود. اگر چه آن طرح، پروژه ي بسيار خوبي بود و از طرف بيمه گذاران مورد استقبال قرار گرفت، به دليل کارشکني بعضي ازبيمه گران و دولت وقت با شکست مواجه شد .


2- راهکاري براي مقابله با درآمد سرانه پايين
براي مقابله با عامل اقتصادي درآمد سرانه پايين توصيه مي شود بيمه هاي عمر با حق بيمه هاي کمتر و در نتيجه سرمايه بيمه متعادل تر براي مناطق روستايي و شهرهاي کوچک ارائه گردد. در اين راستا ميتوان به برنامه-هاي بيمه عمر خرد (Micro Life Insurance) اشاره نمود که ميتواند اقشار کم درآمد را تحت پوشش قرار دهد . در اين راستا بايد ساز و کار مناسب بيمه هاي خرد گروهي مهيا و اجرا گردد . اين نوع بيمه نامه ها مي توانند عمدتاً جنبه تأميني (Protection-based) داشته باشند که در امنيت فکري مناطق نسبتاً فقير نشين نقش مهمي ايفا مي نمايند .

3-5-3- راهکارهاي مربوط به عوامل فرهنگي، اجتماعي و آموزشي
  1. تغيير فرهنگ به نفع اختصاص بخشي از درآمد خانوارها به خريد بيمه عمر : اين امر بايد به صورت اصولي و براي بلند مدت و بطور مستمر صورت گير د تا آحاد ملت، افرادي محتاط، ريسک گريز و آينده نگر باشند. ضمناً آموزش خانواده بايد به نحوي باشد که والدين براي پس از مرگ خود هم در جهت تأمين رفاه فرزندان خويش برنامه ريزي نمايند . به عنوان مثال هر خانواده ژاپني به طور متوسط 5 قرارداد بيمه عمر دارد تا آينده خانواده اش را تأمين نمايد.
    امر تغيير فرهنگ بايد از اطفال در مهد کودك گرفته تا دانشگاه ادامه يابد . بايد از برنامه هاي صدا و سيما و هر گونه آموزش مقدور ديگري در اين زمين ه کمک گرفت. مثلاً توصيه مي -شود در کتب درسي مدارس ابتدائي دروسي گنجانيده شود که اولاً جنبه -هاي احتياطي را به دانش آموزان بياموزند و ثانياً بيمه عمر را به عنوان ابزار احتياط و امنيت به آنها معرفي نمايند .
  2. اطلاع رساني در مورد بيمه-هاي عمر و آشنايي با شيوه هاي پس انداز از طريق اين بيمه ها و آگاهي دادن به مردم در مورد خطر فوت سرپرست خانواده و عدم ت أمين خانواده و يا ايام کهولت و پيري و ناتواني از طريق رسانه هاي گروهي، مجلات، نشريات و يا آموزش هاي درون سازمان ها، اداره جات و موسسات به کارمندان و کارگران .
  3. تأسيس مراکز آموزش عالي و دانشکده هاي متعدد در سراسر کشور براي تربيت نيروي متخصص و کارآمد در رشته -هاي مديريت بيمه و اقتصاد بيمه و علم اکچوئري به منظور يادگيري مباني قيمت گذاري بيمه عمر در فضاي رقابتي .
  4. اعطاي بورس تحصيلي به دانشجويان اين رشته براي ادامه ي تحصيل در رشته هاي مختلف بيمه اي و اکچوئري با هدف آشنايي با علم روز دنيا و ارتقاء بار علمي کشو ر در اين زمينه.
  5. دعوت از اساتيد خارجي مرتبط با اين رشته ها براي تدريس در دانشگاهها و تربيت دانشجو به دليل کمبود اساتيد ايراني آشنا به اين رشته ها و ارتباط با دانشگاه هاي معتبر دنيا که در زمينه ي اين علوم فعاليت مينمايند با هدف کسب تجربه و تبادل اطلاعات.
  6. ارتباط مستمر شرکتهاي بيمه و بيمه ي مرکزي با دانشگاهها و مراکز آموزشي بيمه به منظور اين که هم شرکت هاي بيمه از علوم بيمه و اکچوئري آگاهي يابند و فقط به تجربه و شيوه -هاي سنتي اکتفاء نکرده و روشهاي مدرن و تخصصي را وارد کار خود کنند و هم اينکه دانشجويان اين رشته ها از نزديک با بازار کار رشته ي خود آشنا شده و حتي دوره هاي عملي و کارآموزي را به طور جدي در شرکتهاي بيمه بگذرانند .
  7. تلاش پيگير براي تدوين، تاليف و ترجمه ي کتب و مقالات بيمه اي علي الخصوص موضوعات مختلف در بيمه هاي عمر براي از بين بردن فقر علمي کشور در اين زمينه و برقراري مي زگردها، نشستها و کنفرانسهاي بيمه اي براي تبادل اطلاعات، برسي مشکلات و ارائه ي راهکارها.(ARIA)
  8. ايجاد ارتباط تنگاتنگ با دانشگاهها و اختصاص بودجه ي لازم توسط شرکتهاي بيمه، بيمه ي مرکزي و دانشگاهها براي تحقيق و بررسي روشهاي موجود ، جمع آوري و تجزيه و تحليل آمار مرگ و مير در کشور براي ساخت جداول مرگ و مير خاص ايران که راهگشاي بسياري از مشکلات مربوط به بيمه -هاي عمر در کشور از قبيل محاسبات اکچوئري مربوط به تعيين حق بيمه -ها، سرمايه-هاي بيمه، مستمري-ها و اندازه-گيري ريسک اشخاص مي-باشد.
  9. استفاده از شيوه هاي مختلف آموزشي و تبليغي نظير برنامه -هاي راديويي، سخنراني -هاي مذهبي و اجتماعي و ساخت سريال هاي تلويزيوني و فيلم هاي سينمايي و حتي کمک گرفتن از روحانيون مساجد براي تغيير نگرش مردم نسبت به اعتقاد به سرنوشت و قضا و قدر الهي بدون تلاش و اقدام عملي در مورد آينده، اصلاح فرهنگ سهل انگاري و بي-تفاوت بودن نسبت به آتيه-ي خود و فرزندان و نداشتن برنامه-ريزي براي آن، پرهيز از تجمل گرايي و مصرف گرايي که تمامي آنها از نظر اسلام نيز مزموم و ناپسند مي-باشند و همچنين تشويق مردم به درست مصرف کردن و پس انداز.


3-3-4- راهکارهاي مرتبط با شرکت هاي بيمه :
  • طراحي پوششهاي به روز و جديد و مناسب
  • حفظ مشتريان خود و راضي نگه داشتن آنها
  • فعال نمودن بخشهاي مربوط به تحقيق و پژوهش در مورد موضوعات مختلف بيمه هاي عمر مثل ارزيابي دقيق تر ريسکها، تعيين تعرفه ها و نرخ حق بيمه ها و انتخاب محل مناسب سرمايه گذاري ذخاير فني و رياضي
  • برگزاري دوره هاي آموزشي مستمر براي کارمندان
  • آسان نمودن مراحل فروش بيمه نامه و مراحل بررسيهاي مربوط به پرداخت خسارت به منظور کاهش مراحل اداري و بوروکراسي -هاي موجود .
  • استفاده از روشهاي نوين فروش که در بسياري از نقاط دنيا مرسوم و متداول هستند و از اين طريق مشتريان بسياري از خدمات شرکتهاي بيمه اي بهره مند
  • تنوع بخشي به مزاياي جانبي بيمه نامه ها مثل هزينه -هاي درمان، ازدواج، بستري شدن در بيمارستان و ادامه -ي تحصيل فرزندان و دادن وام به بيمه گذاران به پشتوانه ي سرمايه ي بيمه اي که نزد بيمه گر دارند در ترغيب و تشويق افراد به بيمه هاي عمر ميتوان موثر واقع شود
  • تبليغات وسيع و همه جانبه با استفاده از شيوه هاي مدرن جهت افزايش آگاهي و شناخت مردم نسبت به بيمه هاي عمر و اطلاع از خدمات و محصولا ت ارائه شده توسط شرکت -هاي بيمه.


3-3- راهکارهاي مربوط به دولت و سياست -گذاري:
  • مهمترين توصيه به منظور رونق بيمه عمر، رفتن به سمت فضاي رقابتي و انجام فعاليت توسط بخش خصوصي است . دولتي بودن صنعت بيمه عمر، مناسب توسعه و گسترش آن نيست . دولت بايد با يک برنامه -ريزي تدريجي به سمت رهايي از تعرفه و استفاده از مکانيسم بازار رود .
  • ازاد سازي نرخ تعرفه هاي حق بيمه و دادن اختيارات در سطح وسيع -تر به شرکتهاي بيمه براي رقابت بر سر قيمت -ها و نرخ حق بيمه -ها
  • دادن آزادي عمل بيشتر به شرکت-هاي بيمه براي انتخاب محل سرمايه گذاري حق بيمه هاي دريافتي و ذخاير فني و رياضي بيمه گزاران
  • اختصاص بودجه هاي تحقيقاتي و پژوهشي به مراکز آموزشي و دانشگاههاي مرتبط با بيمه هاي عمر براي مطالعات جدي از عملکرد صنعت بيمه در کشورهاي موفق با هدف ارتقاء و اعتلاي وضعيت بيمه هاي عمر و توسعه -ي آن
  • مطالعه و بررسي قوانين و مقررات حاکم بر صنعت بيمه مخصوصاً قانون بيمه ي کشور توسط مجلس شوراي اسلامي و به کمک متخصصان امور بيمه در کشور که سالهاي زيادي از تصويب آن ميگذرد و ممکن است برخي مواد آن با شر ايط و اوضاع بيمه اي ايران در بخش هاي بيمه هاي عمر در حال حاضر متناسب نباشد و نيازمند اصلاح يا افزودن تبصره و بندهاي بيشتر به آن باشد .
  • اعطاي وام و تسهيلات و آماده کردن بستر مناسب براي سرمايه گذاري اف راد و يا گروههايي که تصميم به تأسيس شرکتهاي تخصصي بيمه هاي عمر دارند و توجه بيش از پيش دولت به بازار بيمه هاي عمر که علاوه بر تأمين و ح مايت مردم در مورد آينده شان نقش موثري در رشد اقتصادي کشور ايفا مي -نمايد.
  • تنظيم و اجراي برنامه هاي کوتاه مدت، ميان مدت و بلند مدت تحول در زمينه بيمه

4-3- طرح هاي پيشنهادي بيمه نامه هاي عمر
-4-6- بيمه - عمر وام مسکن :
-4-6- پوشش بيمه - عمر براي افراد بالاي 50 سال
-4-6- بيمه عمر فرد کليدي (Key Man Life Insurance)
-4-6- بيمه عمر اعتبار Credit Life Insurance
فصل چهارم: نتيجه گيري و تلخيص

پيشنهاداتي براي بهبود وضعيت صنعت بيمه عمر در کشور
  • مهمترين توصيه به منظور رونق بيمه عمر، رفتن به سمت فضاي رقابتي و انجام فعاليت توسط بخش خصوصي است . دولتي بودن صنعت بيمه عمر، مناسب توسعه و گسترش آن نيست زيرا بيمه عمر بيش از بيمه هاي ديگر انگيزه و حوصله مي طلبد و بيمه گر بايد دنبال جذب مشتريهاي فردي باشد که هرک دام به تنهايي حق بيمه زيادي نمي دهند (برخلاف رشته هاي ديگر مثل آتش سوزي، مهندسي و... که هر قرارداد آن براي شرکت رقم قابل توجهي عايدي مي تواند داشته باشد).
  • پيشنهاد مي شود که بيمه مرکزي فرآيند تشکيل شرکتهاي بيمه عمر تخصصي که صرفاً فعاليت بيمه عمر انجام مي دهند را تسريع نمايد . زيرا ساختار شرکتهاي بيمه موجود براي فروش بيمه هاي اموال و مسئوليت بنا نهاده شده اند، براي فروش بيمه هاي عمر توصيه مي شود که مديريت فروش مستقل با شد. فروشنده بيمه عمر بايد انگيزه کافي داشته باشد تا با برخورد جذاب بتواند مشتريهاي انفرادي با درجه ريسک گريزي و شخصيتي متفاوت را جذب نمايد .
  • تغيير فرهنگ به نفع اختصاص بخشي از درآمد خانوارها به خريد بيمه عمر بايد بصورت اصولي و براي بلند مدت و بطور مستمر صورت گيرد تا آحاد مملکت انسانهايي محتاط، ريسک گريز و آينده نگر گردند. ضمناً آموزش خانواده بايد به نحوي باشد که والدين براي پس از مرگ خود هم در جهت تامين رفاه فرزندان خود برنامه ريزي کنند. امر تغيير فرهنگ بايد از آموزش اطفال در مهد کودك گرفته تا دانشگاه ادامه يابد. بايد از برنامه هاي صدا و سيما و هرگونه آموزش مقدور ديگري در اين زمينه کمک گرفت ( بعنوان مثال توصيه مي شود در کتب درسي مدارس ابتدائي به نحوي، دروسي گنجانده مي شوند که اولاً جنبه هاي احتياطي را به دانش آموزان بياموزند و ثانياً بيمه، مخصوصاً بيمه عمر را به آنها بشناساند) .
  • ارائه انواع بيمه نامه هاي جذاب بهمراه خدمات تکميلي پزشکي، مخصوصاً در مورد بيمه عمر مختلط پس انداز تا قابل رقابت با سرمايه گذاري در بانک باشد و ضمناً خدمات پوشش ريسک مرگ و ريسک بيماري هاي خاص چون سرطان و.. . را در برداشته باشد . به نظر ميرسد بيمه هاي عمر سنتي جذابيت کافي ندارند و مشتريان با ملاحظه وضعيت ريسکي خود و با توجه به تعهد ناچيز بيمه گر رغبتي بدان پيدا نمي کند.
  • هر قرارداد بيمه عمر بايد کاهش قدرت خريد سرمايه بيمه را که بواسطه تورم احتمالي بوجود مي آيد جبران نمايد. براي رفع اين مشکل پيشنهاد مي شود حق بيمه و سرمايه بيمه را متناسباً با نرخ تورم هر ساله تعديل گردد.
  • مراحل فروش بيمه نامه و همچنين مراحل بررسي هاي مربوط به پرداخت خس ارت بايد حتي الامکان ساده شود. به عبارت ديگر مراحل اداري و بوروکراسي هاي موجود را چه در مرحله فروش و يا در مرحله پرداخت خسارت کاهش دهند .
  • مطالعات جدي از عملکرد صنعت بيمه عمر در کشورهاي موفق صورت گيرد تا از ابتکارات مديريتي و انگيزشي آنها بهره گرفته شود. به عبارت ديگر از سعي و خطا که مستلزم هزينه هاي هنگفت است پرهيز شده و از تجربيات ديگران به نحو احسن استفاده شود.
  • ايجاد فضاي عملي مناسب در جهت تحقيقات در زمينه بيمه عمر و برگزاري سمينارهايي علمي ملي و بين المللي مورد توجه واقع شود.
  • برنامه هاي کوتاه مدت و ميان مدت و بلند مدت تحول در زمينه بيمه عمر تنظيم و به اجراء گذاشته شوند .
  • آموزش و تربيت نيروهاي متخصص سطوح عاليه با اعزام تعدادي دانشجو براي تحصيل در خارج با تخصصهايي چون مديريت بيمه و اقتصاد بيمه و ع لم اکچوئري به منظور يادگيري مباني قيمت گذاري بيمه عمر در فضاي رقابت ي بايد مديريت شود. همچنين تربيت و آموزش مستمر کارکنان شرکتهاي بيمه عمر در زمينه هاي مختلف بازاريابي و مديريت بيمه عمربطور مستمر و برنام ه ريزي شده صورت پذيرد.
  • تبليغ و معرفي خدمات ارزشمند بيمه عمر و تسهيلات و مزيتهايي چون معافيتهاي مالياتي که بر آن مترتب است توسط بيمه مرکزي صورت گيرد تا مردم آگاهي کافي در مورد ماهيت و سودمندي بيمه عمر پيدا کنند. طبيعي است در مراحل بعدي شرکتهاي بيمه عمر خصوصي مبلغ بيمه نامه هاي خود خواهند بود.

توصيه هاي سياستي
  • يافته ها و محاسبات اين تحقيق نشان مي دهد که قرارداد هايي که اکنون تحت عناوين قرار داد هاي بيمه عمر و سرمايه گذاري و يا قرار داد هاي بيمه عمر و پس انداز توسط شرکت هاي بيمه به فروش مي روند ،در مقايسه با سرمايه گذاري هاي فيزيکي و يا حتي سرمايه گذاري در بانک جذابيت کافي ندارند.لذا توصيه جدي اينست که نرخ هاي حق بيمه و يا سرمايه بيمه و ارزش باز خريد آن بايد تعديل و اصلاح گردند ،در غير اينصورت نبايد انتظار داشت که مشتريان بالقوه بيمه هاي عمر که اغلب از اقشار تحصيلکرده هستند و با محاسبه و دقت در مورد سرمايه گذاري تصميم گيري مي نمايند ،به تقاضاي قرار داد هاي موجود رغبتي نشان دهند.
  • مزاياي قرار داد هاي بيمه عمر متداول از تنوع کافي برخوردار نيستند و لذا از جذب طيف وسيعي از مشتريان بالقوه که سليقه هاي گوناگوني دارند عاجزند.پوشش هاي متنوعي چون پوشش هزينه اي تحصيلي فرزندان ،هزينه هاي بستري شدن در بيمارستان،ارايه وام مسکن و يا تدارك مسکن به جاي سرمايه بيمه ،کاهش و يا توقف پرداخت حق بيمه پس از گذشت چند سال مي توانند مشتريان با سليقه هاي متفاوت را جذب نمايد.در اين تحقيق ،طرح هاي پيشنهادي بيمه عمر از قبيل بيمه عمر وام مسکن و بيمه عمر براي افراد بالاي 50 سال،بيمه عمر فرد کليدي ،بيمه عمر تحصيلي براي فرزندان و بيمه عمر اعتبار معرفي گرديده اند.که مي توانند نمونه هايي براي جذب مشتريان يا سليقه هاي متفاوت باشند.
  • اين تحقيق وجود انتخاب نامساعد در بازار بيمه عمر ايران را اثبات مي نمايد.بنا بر اين بيمه گران بايد با راهکار هاي مناسب همچون آزمون هاي پزشکي،تا جايي که قوانين اجازه مي دهند و با طبقه بندي ريسکي مشتريان و به کمک فنون بيمه گري سعي در تعيين حق بيمه بهينه براي مشتريان با طبقه هاي ريسکي متفاوت داشته باشند .در غير اينصورت مشتريان بالفعل صنعت بيمه عمر که به نظر مي رسد نرخ خسارت بالاتري نسبت به متوسط جامعه دارند ،صنعت بيمه را به ورشکستگي سوق خواهند داد .
  • تحقيق نشان مي دهد که شيوه هاي تبليغاتي شرکت هاي بيمه چندان موفق نبوده است .تا جاييکه موثر ترين نوع تبليغات که منجر به جذب مشتريان شده است از طريق معرفي دوستان و آشنايان بوده است و تبليغات مستقيم شرکت هاي بيمه کمترين اثر را داشته است.لذا به بيمه گران توصيه مي شود راه کار هاي موثري چون ايجاد شبکه هاي بازار يابي را به طور جدي مورد توجه قرار دهند .